Prins Bernhard Cultuurfonds jaarverslag 2010
Ons werk
Onze hoofdtaak is het bevorderen van cultuur- en natuurbehoud in Nederland en van cultuur in Europa. We verstrekken projectbijdragen en beurzen, kennen prijzen toe en zetten zelf projecten op, zoals het in 2010 ingestelde Theaterstipendium.
Het Prins Bernhard Cultuurfonds bestaat uit een landelijk fonds en twaalf provinciale afdelingen. Samen investeren we in cultuur- en natuurbehoud in Nederland. Daarbij richten we ons op vijf werkterreinen: muziek & theater, beeldende kunst, monumentenzorg, geschiedenis & letteren en natuurbehoud.
Verdeling van het activiteitenbudget
In 2010 hadden we in totaal een budget van € 26,8 miljoen. Van een deel daarvan stond de bestemming vast, vanwege langlopende afspraken. Over de rest van het budget konden we vrij beschikken. Onze twaalf provinciale afdelingen besteedden daar samen ongeveer de helft van. De andere helft besteedde het landelijk bureau aan projecten op de vijf werkterreinen en voor tien procent aan ons beurzenprogramma. De omvang van het beurzenprogramma is te vergelijken met die van andere beursverstrekkende fondsen, zoals het VSBfonds en het Fulbright Center.
Richtlijnen voor ondersteuning
Voor de ondersteuning van projecten gebruiken we speciale richtlijnen. Deze zijn hetzelfde voor het landelijk fonds en de provinciale afdelingen. Binnen de richtlijnen stellen de afdelingen hun eigen prioriteiten. Daarbij gaan ze bijvoorbeeld uit van plaatselijke omstandigheden. Bij nieuwe projecten bepalen we aan de hand van de uitstraling en betekenis of we het verzoek op landelijk of provinciaal niveau behandelen. Verder hechten we veel waarde aan een gedegen en eerlijke besluitvorming. Daarom hebben we voor de beoordeling van aanvragen onafhankelijke adviescommissies ingesteld.
Niet uitgekeerde bijdragen
Soms keren we een bijdrage niet of alleen gedeeltelijk uit. Bijvoorbeeld omdat een project niet doorgaat, of omdat het project een andere vorm krijgt dan aanvankelijk gepland. De bedragen die we niet uitkeren, voegen we het jaar erna toe aan het budget voor de bestedingen.
Onze bestedingen in cijfers
Tot ons grote genoegen hebben we in 2010 opnieuw een groot aantal projecten kunnen ondersteunen: 3.746 in totaal.Activiteitenbudget
Onze bestedingen in cijfers
Tot ons grote genoegen hebben we in 2010 opnieuw een groot aantal projecten kunnen ondersteunen: 3.746 in totaal.
2006-2010: aantallen aanvragen
|
|
Totaal ontvangen en afgehandeld |
Toegewezen landelijk fonds |
Toegewezen afdelingen |
Totaal afgewezen |
|
2010 |
6.000 |
869 |
2.877 |
2.254 |
|
2009 |
6.047 |
921 |
2.723 |
2.403 |
|
2008 |
6.183 |
768 |
2.862 |
2.553 |
|
2007 |
6.116 |
798 |
2.736 |
2.582 |
|
2006 |
7.389 |
747 |
3.057 |
3.585 |
2006-2010: besteed aan de doelstelling
|
|
Budget |
Totaal |
Landelijk fonds |
Afdelingen |
|
2010 |
26.800.000 |
24.793.860 |
16.628.317 |
8.165.543 |
|
2009 |
25.600.000 |
23.490.080 |
15.742.033 |
7.748.047 |
|
2008 |
24.600.000 |
24.321.110 |
16.300.693 |
8.020.417 |
|
2007 |
24.200.000 |
23.028.104 |
15.313.498 |
7.714.606 |
|
2006 |
18.800.000 |
17.010.027 |
9.139.875 |
7.870.152 |
Besteding landelijk fonds: €
7.576.378
Geschiedenis & letteren 1.322.804
Beeldende kunst 1.351.394
Muziek & theater 2.541.067
Monumentenzorg 1.666.672
Natuurbehoud 212.087
Beurzen 482.353
Besteding provinciale afdelingen: € 8.165.543
Geschiedenis & letteren 823.618
Beeldende kunst 804.940
Muziek & theater 4.962.273
Monumentenzorg 263.833
Natuurbehoud 261.189
Kunst- en Cultuureducatie 1.049.687
Besteding CultuurFondsen op Naam: €3.370.346
Geschiedenis & letteren 218.424
Beeldende kunst 812.717
Muziek & theater 931.612
Monumentenzorg 702.071
Natuurbehoud 455.276
Beurzen 250.247
Hoogste bijdrage voor muziek & theater
In 2010 gaf het Prins Bernhard Cultuurfonds het meest aan het werkterrein muziek & theater. De provinciale afdelingen besteden traditioneel een groot deel van hun budget aan muziek. De hoogste bijdragen van de CultuurFondsen op Naam en het landelijk fonds gingen naar muziek & theater, beeldende kunst en monumentenzorg. De Vereniging Rembrandt, het Nederlandse Fotomuseum in Rotterdam en de European Cultural Foundation (ECF) ontvingen de hoogste individuele bijdragen.
Bijzondere kunstwerken via Vereniging RembrandtBijzondere kunstwerken via Vereniging Rembrandt
De Vereniging Rembrandt helpt musea in Nederland om bijzondere kunstwerken aan te kopen. Sinds 1970 ontvangt de vereniging jaarlijks een bijdrage van het Prins Bernhard Cultuurfonds. Net als in voorgaande jaren ontving ze in 2010 een algemene bijdrage van € 650.000. Mede daardoor heeft het Noordbrabants Museum in Den Bosch een bloemstilleven van schilder Cornelis van Spaendonck kunnen verwerven, het Rijksmuseum in Amsterdam een monumentaal werk van Bauhaus-fotograaf László Moholy-Nagy en Gemeentemuseum Den Haag een ruimtelijke installatie van de in 2010 overleden kunstenares Louise Bourgeois.
Wertheimer Fonds heeft grootste budget CultuurFondsen op NaamWertheimer Fonds heeft grootste budget CultuurFondsen op Naam
Het Wertheimer Fonds stimuleert de Nederlandse fotografie, en in het bijzonder de oprichting en instandhouding van een museum voor fotografie. Sinds dit fonds in 1997 werd ingesteld, beschikt het van de CultuurFondsen op Naam elk jaar over het grootste budget. De jaarlijkse rendementen geven we sinds 2003 aan het Nederlands Fotomuseum in Rotterdam; in 2010 ontving het museum € 300.000. Op advies van de Wertheimer-Stichting zet onze Raad van Toezicht dit voort tot 2012.
Bijdragen aan erfgoed
We zijn eigenaar van het pand aan de Herengracht 474 in Amsterdam, waarin Erfgoed Nederland is gevestigd. We verhuren dit pand onder gunstige, niet-marktconforme voorwaarden aan deze stichting. Op deze manier geven we een indirecte bijdrage aan het erfgoed in Nederland. Want we dragen ook andere beschermers van cultuur en natuur een warm hart toe.
Internationale bijdragen
Elk jaar steunt het Prins Bernhard Cultuurfonds vele mooie initiatieven in Nederland. Daarnaast zijn we, in lijn met onze doelstelling, via de European Cultural Foundation (ECF) ook actief in Europees verband en steunen we projecten in het Caribisch deel van het koninkrijk.
Actief in Europees verband via de European Cultural Foundation
Het Prins Bernhard Cultuurfonds ontvangt elk jaar een bijdrage van de BankGiro Loterij en De Lotto. Daarvan geven we jaarlijks 25 procent aan de European Cultural Foundation (ECF); in 2010 was dit € 5.201.862. Deze stichting stimuleert uiteenlopende projecten met een Europees onderwerp, vanuit de overtuiging dat culturele expressie en uitwisseling de basis zijn van de Europese samenleving. Want cultuur bindt en moedigt mensen aan om grenzen te slechten. Goed voorbeeld van het werk van de ecf: het internationale samenwerkingsverbandYouth & Media. Dit biedt jonge talenten de kans om hun ideeën tot uitdrukking te brengen met nieuwe technologie, het resultaat daarvan te presenteren en de dialoog met elkaar aan te gaan. En het programmaEuropean Neighbourhoodslaat bruggen tussen de Europese Unie en haar buurlanden, zoals die rond de Middellandse Zee, door lokale mensen en organisaties in de culturele sector te helpen om hun expertise en netwerk uit te breiden. Verder verstrekt de ecf onder meer reisbeurzen en zet zich in om politieke besluitvorming te beïnvloeden met lobbywerk voor cultuur.
Jaarlijks sturen we 2,2 procent van het budget dat beschikbaar is voor ondersteuning van projecten naar ons gelijknamige zusterfonds in het Caribisch deel van het koninkrijk; in 2010 was dit € 479.731. Ook na de wijziging van de staatkundige verhoudingen blijft het Prins Bernhard Cultuurfonds projecten op het gebied van cultuur en natuurbehoud ondersteunen in dit deel van het koninkrijk.
Eigen initiatieven landelijk bureau
Het grootste deel van de beschikbare middelen besteedt het Prins Bernhard Cultuurfonds aan projecten die anderen hebben opgezet. Merken we dat delen of onderwerpen binnen een van onze werkterreinen te weinig aandacht krijgen, dan starten we zelf een project. Gespecialiseerde instanties voeren de bijbehorende werkzaamheden meestal uit. In 2010 liepen de volgende eigen initiatieven van het landelijk bureau van het Prins Bernhard Cultuurfonds:
Sleutelfiguren vertellen het verhaal van NederlandSleutelfiguren vertellen het verhaal van Nederland
De Sleutelfigurenreeks is een serie van acht biografieën over sleutelfiguren uit de vijftiende tot en met de negentiende eeuw. De biografieën hebben een relatief beperkte omvang en samen vertellen ze het Verhaal van Nederland. In 2009 verscheen het eerste deel, Jacoba van Beieren door Antheun Janse. Het laatste deel verschijnt in 2016.
Feniksreeks: Nederlandse klassieken hertaald
In vijf delen worden Nederlandse klassieken uit de periode 1500-1900 hertaald. In 2010 verscheen het derde deel: Het gruwelkabinet; Dertien horrorverhalen uit de negentiende eeuw, hertaald door Ivo de Wijs.
Biografieënreeks Koningen Willem I, II en III
In 2013 bestaat de Oranjemonarchie 200 jaar. Gefinancierd door het Prins Bernhard Cultuurfonds verschijnt dat jaar een reeks biografieën die de levens van koning Willem I, II en III belicht. In 2010 lichtten de auteurs Jeroen Koch (Willem I), Jeroen van Zanten (Willem II) en Dik van der Meulen (Willem III) tijdens een voortgangsbijeenkomst hun research naar de kinderjaren van de drie koningen toe.
Stipendium voor jonge theatermakers
Van 2009 tot en met 2012 ondersteunen we jaarlijks één talentvolle theatermaker die na de beginfase van zijn carrière toe is aan een nieuwe stap. In 2010 kozen we voor Alexandra Broeder. Met het stipendium maakt ze een volwaardige theaterproductie die naar verwachting te zien is tijdens verschillende festivals in 2011.
Eigen initiatieven provincies
Niet alleen ons landelijk bureau, maar ook de afdelingen Limburg, Noord-Brabant en Zuid-Holland ontplooiden in 2010 eigen initiatieven.
Waardebonnenactie in Noord-BrabantWaardebonnenactie in Noord-Brabant
Het Prins Bernhard Cultuurfonds Noord-Brabant en de Provincie Noord-Brabant organiseerden samen met het Brabants Kenniscentrum Kunst en Cultuur, Erfgoed Brabant en Kunstbalie de waardebonnenactie Advies op maat. Alle culturele vrijwilligersorganisaties in de provincie Noord-Brabant konden zich aanmelden voor een van de veertig waardebonnen. Elke bon gaf recht op vijf dagdelen gratis ondersteuning van een adviseur op het gebied van marketing en strategie. De bonnen zijn op 12 april officieel overhandigd door vice-voorzitter Peter Neeb en Brigite van Haaften-Harkema, gedeputeerde Jeugd, Cultuur en Samenleving.
Cultuurfonds Limburg op Bevrijdingsfestival in Roermond
Het Prins Bernhard Cultuurfonds Limburg gaf samen met Klassiek op Locatie een nadere culturele invulling aan het programma van het Bevrijdingsfestival in Roermond. Zo werd onder meer de dansvoorstelling Choix uitgevoerd en hingen 25 gedichten over vrijheid op grote doeken in de stad.
Hoederschap van de Brabant Bokaal
Sinds 2008 kent het Prins Bernhard Cultuurfonds Noord-Brabant jaarlijks aan maximaal drie personen de Brabant Bokaal toe: een eerbetoon aan vrijwilligers die zich op een meer dan bijzondere manier inzetten voor de Brabantse cultuur en natuur. Allemaal mensen met kennis van zaken, gedrevenheid en betrokkenheid, netwerken, visies en een sterke wil om de cultuur van Noord-Brabant te verheffen. Hun samenwerking kan mooie initiatieven opleveren. Daarom verenigden de laureaten van de Brabant Bokaal zich in 2010 in het Hoederschap van de Brabant Bokaal. Jaarlijks kiezen de leden van het Hoederschap een project dat ze samen realiseren.
Symposium De waarde van cultuur in Zuid-Holland
Wat betekenen kunst en cultuur voor gemeenten en wat levert het hen op? Om deze vragen te beantwoorden organiseerde het Prins Bernhard Cultuurfonds Zuid-Holland op 8 december het symposium De waarde van cultuur. Aan de hand van praktische voorbeelden bespraken professionals uit zowel het bedrijfsleven als de culturele sector de waarde van cultuur voor gemeenten.
Cultuurfondsen voor Monumenten
Het Nationaal Restauratiefonds en het Prins Bernhard Cultuurfonds hebben in negen provincies Cultuurfondsen voor Monumenten ingesteld. Daaruit kunnen we leningen met een lage rente verstrekken voor restauraties van particuliere monumenten. Het Prins Bernhard Cultuurfonds en het Nationaal Restauratiefonds stellen samen per provinciaal fonds een zogenaamd sleutelbedrag beschikbaar. Andere partijen, bijvoorbeeld de provincies, vullen dit bedrag aan met schenkingen aan het Prins Bernhard Cultuurfonds. In twee provincies participeert ook het VSBfonds. Het Nationaal Restauratiefonds verzorgt vanaf 2010 zowel de financiële als de inhoudelijke toetsing en afhandeling van aanvragen. Volledig overzicht
Cultuurfonds voor Monumenten Fryslân
Het Cultuurfonds voor Monumenten Fryslân (ingesteld in 2003) heeft een vermogen van € 693.407. Naast het Prins Bernhard Cultuurfonds en het Nationaal Restauratie Fonds droeg ook het vsbfonds hieraan bij. Het aandeel van het Prins Bernhard Cultuurfonds in het vermogen is € 486.317, mede dankzij schenkingen van de provincie Friesland en het Bouwcultuurfonds Fryslân.
Het Cultuurfonds voor Monumenten Fryslân verstrekte sinds de oprichting zestien leningen voor een totaalbedrag van € 627.362. In 2010 verstrekte het één lening van € 20.362.
Cultuurfonds voor Monumenten Gelderland
Het Cultuurfonds voor Monumenten Gelderland (ingesteld in 2005) heeft een vermogen van € 4.996.331. In 2010 stortte de provincie Gelderland € 750.000 in het fonds. Mede dankzij deze en andere schenkingen van de provincie Gelderland, is het aandeel van het Prins Bernhard Cultuurfonds in het vermogen € 4.153.571.
Het Cultuurfonds voor Monumenten Gelderland verstrekte sinds de oprichting 59 leningen voor een totaalbedrag van € 4.072.064. In 2010 verstrekte het zes leningen voor een totaalbedrag van € 181.064.
Cultuurfonds voor Monumenten Groningen
Het Cultuurfonds voor Monumenten Groningen (ingesteld in 2003) heeft een vermogen van € 693.641. Naast het Prins Bernhard Cultuurfonds en het Nationaal Restauratie Fonds droeg ook het VSBfonds hieraan bij. Het aandeel van het Prins Bernhard Cultuurfonds in het vermogen is € 506.681, mede dankzij schenkingen van de provincie Groningen en het Scholten-Kammingafonds.
Het Cultuurfonds voor Monumenten Groningen verstrekte sinds de oprichting tien leningen voor een totaalbedrag van € 550.249. In 2010 verstrekte het drie leningen voor een totaalbedrag van € 139.149.
Cultuurfonds voor Monumenten Noord-Brabant
Het Cultuurfonds voor Monumenten Noord-Brabant (ingesteld in 2003) heeft een vermogen van € 3.914.608. In 2010 stortte de provincie Noord-Brabant € 786.181 in het fonds. Het aandeel van het Prins Bernhard Cultuurfonds in het vermogen is € 3.255.841, mede dankzij schenkingen van de provincie Noord-Brabant en de gemeente Bergen op Zoom.
Het Cultuurfonds voor Monumenten Noord-Brabant verstrekte sinds de oprichting 49 leningen voor een totaalbedrag van € 2.585.562. In 2010 verstrekte het zeven leningen voor een totaalbedrag van € 395.562.
Cultuurfonds voor Monumenten Noord-Holland
Het Cultuurfonds voor Monumenten Noord-Holland (ingesteld in 2003) heeft een vermogen van € 3.358.287. Het aandeel van het Prins Bernhard Cultuurfonds in het vermogen is € 2.789.775, mede dankzij een schenking van de provincie Noord-Holland.
Het Cultuurfonds voor Monumenten Noord-Holland verstrekte sinds de oprichting 39 leningen voor een totaalbedrag van € 3.234.927. In 2009 verstrekte het zes leningen voor een totaalbedrag van € 368.927.
Cultuurfonds voor Monumenten Overijssel
Het Cultuurfonds voor Monumenten Overijssel (ingesteld in 2005) heeft een vermogen van € 4.343.905. Het aandeel van het Prins Bernhard Cultuurfonds in het vermogen is € 3.615.277, mede dankzij schenkingen van de provincie Overijssel, Essent n.v., Woningstichting Volion, DeltaWonen, St. Joseph Wonen, Woningcorporatie Domijn, Woningbouwvereniging Des, Woningstichting Hellendoorn, Woningstichting Lucht en Licht, Woningstichting De Marken, Woningstichting St. Joseph, Woningstichting SW, Wetland Wonen Groep, Stichting Woningbelangen Losser, Stichting Woonmaatschappij Dinkelborgh, Stichting Woonmaatschappij WBO, Stichting Wonen Wierden-Enter en Stichting de Goorse Volkswoning.
Het Cultuurfonds voor Monumenten Overijssel verstrekte sinds de oprichting 40 leningen voor een totaalbedrag van € 1.948.532. In 2010 verstrekte het zeven leningen voor een totaalbedrag van € 317.532.
Cultuurfonds voor Monumenten Utrecht
Het Cultuurfonds voor Monumenten Utrecht (ingesteld in 2004) heeft een vermogen van € 6.415.258. Het aandeel van het Prins Bernhard Cultuurfonds in het vermogen is € 5.547.618, mede dankzij schenkingen van de provincie Utrecht, Mitros Wonen, De Alliantie, Rabobank Utrecht, K.F. Hein Stichting, Elise Mathilde Fonds, De Winter Heijnsius-stichting en de gemeenten Amersfoort, Houten, Maarssen, De Bilt, Eemnes, Renswoude en Woerden.
Het Cultuurfonds voor Monumenten Utrecht verstrekte sinds de oprichting 54 leningen voor een totaalbedrag van € 4.539.966. In 2010 verstrekte het vijftien leningen voor een totaalbedrag van € 1.072.166.
Cultuurfonds voor Monumenten Zeeland
Het Cultuurfonds voor Monumenten Zeeland (ingesteld in 2005) heeft een vermogen van € 579.675..Het aandeel van het Prins Bernhard Cultuurfonds in het vermogen is € 489.712, mede dankzij schenkingen van de provincie Zeeland en de Zuidelijke Land- en Tuinbouw Organisatie Vereniging VNO-NCW.
Het Cultuurfonds voor Monumenten Zeeland verstrekte sinds de oprichting veertien leningen voor een totaalbedrag van € 587.911. In 2010 verstrekte het vijf leningen voor een totaalbedrag van € 249.911.
Cultuurfonds voor Monumenten Zuid-Holland
Het Cultuurfonds voor Monumenten Zuid-Holland (ingesteld in 2005) heeft een vermogen van € 4.746.894. Het aandeel van het Prins Bernhard Cultuurfonds in het vermogen is € 4.063.352, mede dankzij een schenking van de provincie Zuid-Holland.
Het Cultuurfonds voor Monumenten Zuid-Holland verstrekte sinds de oprichting 48 leningen voor een totaalbedrag van € 3.614.999. In 2010 verstrekte het elf leningen voor een totaalbedrag van € 727.999.